AI Gateway production index: DeepSeek passeert Google in gebruik

Bedrijven gebruiken steeds meer AI, terwijl de gemiddelde kosten per token voor het eerst sinds mei duidelijk dalen. De nieuwste AI Gateway Production Index van Vercel laat zien dat het tokenvolume via de AI Gateway in juli met 59 procent groeide ten opzichte van juni. De totale uitgaven namen tegelijkertijd met 37 procent toe, terwijl de gemiddelde prijs per token met 13,6 procent daalde.

Dat de gemiddelde prijs per token daalt terwijl de totale uitgaven toenemen, hangt samen met een verschuiving in de modellen die bedrijven gebruiken. Organisaties verwerken meer AI-taken via goedkopere modellen en passen hun modelmix actief aan. Van de teams die in zowel juni als juli meer dan 10 miljoen tokens verwerkten, veranderde driekwart minimaal 10 procent van de gebruikte modelmix. Drie op de vijf teams wijzigden zelfs minimaal een kwart.

Vooral open-weight modellen winnen snel terrein. DeepSeek groeide in juli uit tot de op één na grootste AI-aanbieder op basis van tokenvolume en verwerkte meer dan twee keer zoveel tokens als Google. In april was DeepSeek nog goed voor minder dan 1 procent van het totale tokenvolume via AI Gateway, tegenover bijna 40 procent voor Google. In juli was het aandeel van DeepSeek gestegen tot 25 procent, terwijl Google terugviel tot 10,7 procent. DeepSeek V4 Flash, het goedkoopste model van het bedrijf, verwerkte in juli zelfs meer tokens dan alle Google-modellen bij elkaar. Het model was alleen al goed voor bijna een vijfde van het totale tokenvolume via AI Gateway.

De groei beperkt zich niet tot DeepSeek. Open-weight modellen waren in juli samen goed voor 36 procent van het totale tokenvolume, tegenover 11 procent in april. Ook hun aandeel in de uitgaven nam toe. Dat steeg van minder dan 4 procent in de voorgaande maanden naar 8,6 procent in juli, mede door de opkomst van nieuwe modellen van Moonshot en Z.ai.

De verschuiving naar goedkopere modellen heeft directe gevolgen voor de gemiddelde AI-kosten. In juli daalde de gemiddelde prijs per token met 13,6 procent. Bij een ongewijzigde modelmix zou de gemiddelde prijs per token vrijwel gelijk zijn gebleven aan die van juni. De ontwikkeling is ook duidelijk terug te zien in het gebruik van OpenAI-modellen. In juli lag de gemiddelde prijs per token voor deze modellen 42 procent lager dan in juni. Van het extra tokenvolume dat via OpenAI-modellen werd verwerkt, ging 85 procent naar GPT-5-Nano, het goedkoopste model binnen de GPT-5-familie.

Tegelijkertijd blijven zowel het totale gebruik als de uitgaven aan AI groeien. Sinds mei zijn de uitgaven via AI Gateway met 74 procent gestegen en is het tokenvolume verdubbeld. Bedrijven kopen daarmee steeds meer AI-capaciteit, terwijl iedere uitgegeven dollar gemiddeld meer tokens oplevert.

De toename van het gebruik van goedkopere modellen betekent niet dat prijs bij iedere toepassing doorslaggevend is. Anthropic was in juli verantwoordelijk voor 29,8 procent van het tokenvolume, maar ontving 65,1 procent van alle uitgaven via AI Gateway. De gemiddelde prijs per Anthropic-token lag 4,4 keer hoger dan het gemiddelde van alle andere AI-aanbieders. Dat verschil is vooral zichtbaar bij coding agents, de grootste toepassing op AI Gateway gemeten naar tokenvolume. DeepSeek verwerkte binnen deze categorie bijna een derde van alle tokens, terwijl Anthropic meer dan 80 procent van de uitgaven ontving.

De cijfers onderstrepen dat de markt zich verder opsplitst naar type toepassing. Goedkopere modellen verwerken een steeds groter deel van het totale AI-volume, terwijl premium modellen een groot aandeel van de uitgaven behouden bij toepassingen waarvoor bedrijven bereid zijn meer per token te betalen.