De Baak: meer rust, duidelijkheid en empathie nodig voor werknemers

Nederlandse werknemers missen bij hun leidinggevende de eigenschappen die zij het belangrijkst vinden. Empathie wordt door 86% belangrijk gevonden, terwijl slechts 31% dit daadwerkelijk ervaart van de eigen leidinggevende. Omdat van de leidinggevende naast prestatiegerichtheid ook steeds vaker empathie wordt verwacht, vindt 51% van hen leidinggeven zwaarder geworden dan een aantal jaar geleden. Dat blijkt uit onderzoek van trainingsinstituut de Baak onder ruim duizend werkenden.

Die kloof beperkt zich niet tot empathie. Meer dan negen op de tien werknemers vinden open communicatie, vertrouwen en betrokkenheid belangrijk, terwijl minder dan de helft deze eigenschappen bij de eigen leidinggevende ervaart. Juist op de relationele kant van leiderschap lopen behoefte en praktijk dus sterk uiteen. Daarbij verandert de rol van de leidinggevende, ook op de inhoud. Driekwart (75%) geeft aan tegenwoordig vaker te moeten omgaan met mentale problemen van medewerkers. Het is moeilijker geworden, waarbij werkdruk (49%) en economische onzekerheid (33%) een belangrijke rol spelen. Teamwelzijn, stress en burn-outs behoren tot de belangrijkste zorgen van leidinggevenden: 43% noemt dit als een van de grootste drukpunten in de dagelijkse rol.

Spagaat

‘Leidinggevenden belanden in een spagaat: ze moeten resultaten behalen én hun medewerkers gemotiveerd en gezond houden, terwijl ze de omstandigheden waaronder zij werken niet altijd zelf bepalen.’ aldus Godfried IJsseling, Leading trainer bij de Baak: ‘Het lijkt soms een onmogelijke opgave. Juist daarin wordt zichtbaar waar goed leiderschap het verschil kan maken: in duidelijkheid, vertrouwen, betrokkenheid en empathie. Dat betekent niet dat een leidinggevende alles moet oplossen, maar wel dat leiderschap vraagt om spanning te verdragen, het eerlijke gesprek te voeren en de verantwoordelijkheid te leggen waar die hoort.’

'Een leidinggevende hoeft geen technologisch orakel te zijn'

Technologische verandering maakt die leiderschapsopgave nog relevanter. Leidinggevende moeten de veranderingen begeleiden, daarbij komt dat meer dan de helft van de werknemers vindt dat vaardigheden zoals empathie belangrijker worden naarmate AI een grotere rol krijgt in het werk. ‘Technologische verandering maakt leidinggeven niet minder belangrijk, maar verandert wel wat de rol vraagt. Juist nu technologie onze manier van werken steeds meer verandert, is het belangrijk dat leidinggevenden ruimte bieden om de impact daarvan op mens en organisatie te onderzoeken.’ Keimpe de Heer, verbonden aan de Baak als trainer Leiderschap, Mens en Technologie: ‘Een leidinggevende hoeft geen technologisch orakel te zijn, maar kan juist als facilitator helpen om scherp te krijgen wat er speelt en medewerkers uitnodigen om met andere ogen naar de uitdagingen van deze tijd te kijken.’

Rust, duidelijkheid en empathie

Het onderzoek laat daarmee niet alleen een kloof zien, maar ook hoe de rol van de leidinggevende verandert. Medewerkers zoeken meer rust, duidelijkheid en empathie, terwijl leidinggevenden prestaties moeten leveren én steeds vaker mentale en persoonlijke vraagstukken op hun bord krijgen. De oplossing ligt volgens de Baak dan ook niet in nóg meer verantwoordelijkheid bij de leidinggevende neer te leggen. Organisaties zullen ook de voorwaarden moeten creëren waarin leidinggevenden hun rol goed kunnen vervullen en helder moeten maken waar die verantwoordelijkheid begint én ophoudt.